Sosyal Güvenlik Kurumu’na olan işveren ve Bağ-Kur primi, işsizlik sigortası primi, sosyal güvenlik destek primi, genel sağlık sigortası primi, olan isteğe bağlı sigorta primi ve topluluk sigortası primi borçları, idari para cezaları, damga vergisi, özel işlem vergisi ve eğitime katkı payı borçları.
65 YAŞ AYLIĞI ALANLAR
Başta 65 yaş aylığı olarak bilinen aylık ve engellilere ödenen aylık olmak üzere 2022 sayılı 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanun kapsamında kişilere 11 Eylül 2014 tarihine kadar yersiz ödenen ve geri alınması gereken aylıklar ile bunlardan doğan ceza ve faizler silindi. İlgililer hakkında herhangi bir adli, idari ve icrai takibat yapılmayacak. Yersiz ödemeler kapsamında 11 Eylül 2014 tarihinden önce idare tarafından yapılan tahsilatlar ise ilgililerine iade edilmeyecek.
Borçlar ne şekilde yapılandırılacak?
Bu yasayla yapılan bir borç affı değil borçların yeniden yapılandırılması dolayısı ile idari para cezaları hariç, borç anaparaları (borç aslı) aynen tahsil edilecek, sadece gecikme cezası ve gecikme zammı silinerek bunun yerine üretici enflasyon oranı esas alınarak hesaplama yapılacak. Bu sayede borçların gecikme faizleri yerine daha düşük bir tutar ödenmiş olacak.
İDARİ PARA CEZALARI
30 Nisan 2014 ve öncesinde işlemiş oldukları fiiller dolayısıyla uygulanan idari para cezalarından, 31 Aralık 2014 tarihine kadar tebliğ edildiği halde ödenmemiş veya eksik ödenmiş olanlar Yapılandırma kapsamına girmektedir.
Taksitlendirme şartları ve taksit sayısı nasıl düzenlendi?
Taksitle ödemenin tercih edilmesi halinde taksit sayısına göre aşağıda belirtilen oranlarda vade farkı uygulanacak;
- 6 eşit taksit için (1,05)
- 9 eşit taksit için (1,07)
- 12 eşit taksit için (1,10)
- 18 eşit taksit için (1,15)
Başvuru ve Taksit Ödeme Süreleri:
Yapılandırmadan yararlanmak isteyenlerden;Genel sağlık sigortası prim borcu olanların 1 Ekim 2014 tarihinden itibaren 7 ay içerisinde yani en geç 30 Nisan 2015 tarihi mesai bitimine kadar, İşverenler ve Bağ-Kur sigortalıları da dahil olmak üzere diğer borçluların ise 1 Ekim 2014 tarihinden itibaren 3 ay içerisinde yani en geç 31 Aralık 2014 tarihi mesai bitimine kadar,Sosyal Güvenlik Kurumu müdürlüklerine başvurmaları gerekecek.
Öte yandan yapılandırmadan yararlanmak isteyen borçluların, diğer şartların yanı sıra dava açmamaları, açılmış davalardan vazgeçmeleri ve kanun yollarına başvurmamaları şartı aranacak.
Taksitlerin ödenme süresine gelince; yukarıda belirtildiği şekilde taksitler iki ayda bir ödenecek.
Genel sağlık sigortası prim borcu olanların ilk taksiti 1 Ekim 2014 tarihinden itibaren 8 ay içinde,
İşverenler ve Bağ-Kur sigortalıları da dahil olmak üzere diğer borçluların ise ilk taksiti 1 Ekim 2014 tarihinden itibaren 4 ay içinde, sonraki taksitleri ise ikişer aylık dönemler hâlinde ödemeleri gerekecek.
Yapılandırma Genel Sağlık Sigortalılarına Ne Sağlıyor?
GELİR TESTİ NASIL UYGULANACAK?
Genel sağlık sigortası tescili yapıldığı halde gelir testine hiç başvurmayan kişilerin, 31 Mart 2015 tarihine kadar gelir testine başvurması durumunda, genel sağlık sigortası borçları yapılacak gelir testi sonucuna göre tescil başlangıç tarihinden itibaren güncellenecektir.
10 Eylül 2014 ve öncesinde gelir testi yaptırmış olmakla birlikte gelir düzeyleri asgari ücretin iki katından daha düşük olarak tespit edilmiş olanların, bu tespit öncesinde genel sağlık sigortası primi ödenmemiş olan süreleri hakkında da gelir testi sonucu bulunan tutarlar esas alınarak genel sağlık sigortası borçları güncellenecektir.
Diğer kapsamlarda sağlık güvencesi olmayan ve gelir testine tabi olan Genel Sağlık Sigortalılarına ait borç asıllarının 1 Haziran 2015 tarihine kadar peşin ödenmesi halinde gecikme cezası ve gecikme zammı gibi fer’i alacaklarının tamamının tahsilinden vazgeçilecektir
Yapılandırmaya girenlerin sağlık hizmetlerinden nasıl yararlanabilecekler?
GSS kapsamında sigortalı olanların sağlık hizmeti alabilmeleri için 2014 Mayıs veya sonraki aylara ait kuruma 60 günden fazla prim ve prime ilişkin her türlü borçlarının bulunmaması koşulu aranıyor. Bu kişilerin sağlık hizmeti alabilmeleri için önceki ay ve dönemlere ait borçlarını tamamen ödemeleri veya bu yapılandırma kapsamında borçlarını taksitlendirmişlerse ilk taksiti ödemeleri gerekiyor.
Bu koşulun yerine gelmesi durumunda kendileri ve bakmakla yükümlü olduğu kişiler (eş çocuk, anne baba) sağlık hizmeti alabilecekler. Bu arada hizmeti sürekli alabilmek için devam eden aylara ait prim borçlarını ve yapılandırma kapsamındaki taksitleri düzenli olarak ödemeleri gerekecek. Yani yine borçlu duruma düşerseler sağlık hizmeti kesilecektir.
İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Spor Kulüpleri
6111 sayılı Kanun kapsamında otuzaltı veya kırkiki ay taksit talebinde bulunan ve yapılandırması devam eden il özel idareleri, belediyeler ve bunlara bağlı müstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşlar ile Türkiye’de sportif alanda faaliyette bulunan spor kulüpleri, 6111 sayılı kanun kapsamındaki ödeme yükümlülüklerini yerine getiriyor olmaları halinde, 6111 sayılı kanun kapsamına giren borçları dışında kalan borçlarını yapılandırabileceklerdir.
Ne Zaman Başvurulabilir? İlk Ödeme (Peşin/Taksit) Ne Zaman Yapılacak? Başvuru Süresi;
Kanunun yayımlandığı tarihi izleyen ay başından itibaren;
Genel Sağlık Sigortası borçluları için 7 ay, 31 Aralık 2014
Diğer borçlular için 3 ay, Peşin/ilk taksit ödeme Süresi; 30 Nisan 2015
Kanunun yayımlandığı tarihi izleyen ay başından itibaren;
Genel Sağlık Sigortası borçları için 8 ay, 1 Haziran 2015
Diğer borçlar için 4 ay, 2 Şubat 2015
Nereye ve Ne Şekilde Başvurulabilir?
İşverenler İçin;
Yapılandırma kapsamındaki prim borçları için e-Sigorta kanalıyla veya elden ya da posta yoluyla işyerinin bağlı bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezine,
4/b (Bağ-Kur) Sigortalıları İçin;
Durdurulan sigortalılık sürelerinin ihyasına ilişkin prim borçları yönünden sigortalı dosyalarının bulunduğu,
Prim borçları yönünden ise herhangi bir sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezine elden ya da posta yoluyla, başvuruda bulunmaları gerekmektedir.
Kamu İşyerleri İçin;
Emekli keseneği, kurum karşılığı, sigorta primi ile fiili hizmet süresi zammı ve itibari hizmet süresi zammına ilişkin prim borçları için e-Sigorta kanalıyla veya elden ya da posta yoluyla Sigorta Primleri Genel Müdürlüğü Kamu Görevlileri Tescil Prim ve Hizmet Daire Başkanlığı Mithatpaşa Caddesi No:7 Sıhhıye/ANKARA adresine, Ek karşılık prim borçları için e-Sigorta kanalıyla veya elden ya da posta yoluyla Strateji Geliştirme Başkanlığı Muhasebe Daire Başkanlığı Ziyabey Cad. No:6 Balgat/ANKARA adresine, İdari para cezası borçları için e-Sigorta kanalıyla veya elden ya da posta yoluyla işyerinin bağlı bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezlerine başvuruda bulunmaları gerekmektedir.
Sosyal Güvenlik Destek Primi Borçları İçin;
01/10/2008 sonrası döneme ilişkin SGDP borcu olanlardan 4/c emeklisi olanlar elden ya da posta kanalıyla Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğü Kamu Görevlileri Ödemeler Daire Başkanlığına, 01/10/2008 öncesi döneme ilişkin SGDP borcu olanlar elden ya da posta kanalıyla, herhangi bir sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezine, 01/10/2008 sonrası döneme ilişkin SGDP borcu olanlardan 4/a ve 4/b emeklisi olanlar ise elden ya da posta kanalıyla borç dosyalarının oluşturulduğu sosyal güvenlik il müdürlüğü/sosyal güvenlik merkezi takip birimine başvurmaları gerekir.
2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılar, 5510 sayılı Kanunun Ek-5 inci ve Ek-6 ncı maddeleri kapsamındaki sigortalılar, isteğe bağlı sigortalılar ile topluluk sigortasına tabi olanlar prim borçları için elden veya posta yoluyla sigortalı dosyalarının bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezine,
5510 sayılı Kanunun 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi kapsamındaki genel sağlık sigortası prim alacakları için elden veya posta yoluyla ikametgahının bağlı bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezine, başvuruda bulunmaları gerekmektedir.
Emeklilik veya yaşlılık aylığı almakta iken kamuya ait işyerlerinde çalışmaları nedeniyle aylıkları yersiz olarak ödendiği tespit edilenlerden elden ya da posta yoluyla;
4/a kapsamında aylık alanların ikametgahının bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezine,
4/b kapsamında aylık alanların sigortalı dosyalarının bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezine,
4/c kapsamında aylık alanların Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğü Kamu Görevlileri Ödemeler Daire Başkanlığı Mithatpaşa Caddesi No:7 Sıhhıye/ANKARA adresine,
başvuruda bulunmaları gerekmektedir.
Yapıldırma Hakkının Kaybedilmesi
Yapılandırma taksitleri ile taksitlendirme süresi içerisinde tahakkuk edecek cari ay prim borçlarının, bir takvim yılı içerisinde, ikiden fazla taksitin süresinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi halinde, taksitlendirme hakkı kaybedilecektir.
En fazla iki taksitin süresinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi halinde, ödenmeyen veya eksik ödenen taksit tutarlarının son taksiti izleyen ayın sonuna kadar hesaplanacak geç ödeme zammı ile birlikte ödenmemesi halinde de taksitlendirme hakkı kaybedilecektir.
Başka Kanunlara Göre Taksitlendirilmiş Borçlar Yapılandırılabilir mi?
11/9/2014 tarihi itibariyle taksitlendirmesi/yapılandırması devam eden;
6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesine istinaden tecil ve taksitlendirilmiş borçlar ile,
6385 sayılı Kanuna göre yapılandırılmış sosyal güvenlik destek primi borçları,
ödenmiş taksitleri cari usullere göre mahsup edildikten sonra kalan tutarlar talep edilmesi halinde yapılandırılabilecektir.
EV HİZMETLERİNDE ÇALIŞANLARIN SİGORTALILIĞI
Ev hizmetlerinde aynı kişi yanında ay içerisinde 10 günden az çalışanların 5510 sayılı Kanuna eklenen ek madde ile sigortalı sayılacaklardır. Bu kapsamda sigortalı sayılmayanlara ek maddeyle kendilerini sigortalı olarak bildirme hakkı tanınmıştır. Mevcut uygulamada ev hizmetlerinde çalışanlar 4/a kapsamında sigortalı sayılmakta ve çalışılan ev, bir işyeri olarak tescil edilmek suretiyle bildirimleri yapılmaktadır. Halihazırda ev hizmetlerinde çalıştırılanlar için ilk önce işyeri bildirgesi verilerek e-bildirge şifresi alınmakta, çalıştırılan için işe giriş bildirgesi verilerek tescili sağlanmakta ve her ay e-bildirge sistemi üzerinden internet yolu ile aylık prim ve hizmet belgesi düzenlenerek Kuruma verilmektedir.
10 Gün ve Daha Fazla Çalışanlar
Ev hizmetlerinde aynı gerçek kişi yanında 10 gün ve daha fazla çalışanların sigortalılık işlemleri kolaylaştırılacaktır. Bu kapsamda ev hizmetlerinde çalıştırılanlar için sadece ilk başta bir bildirim formu doldurularak Kuruma verilecek ve ayrıca işe giriş bildirgesi, aylık prim hizmet belgesi vb. belgeler düzenlemeyecektir. Kurumca belirlenen belgeyi vermeyenler hakkında bir aylık asgari ücret tutarında idari para cezası uygulanacaktır.
İşverenler aynı zamanda 5 puanlık prim indiriminden faydalanacak ve işverenin uzun vadeli sigorta kolları prim oranı % 11’den % 6’ya inecektir. Bu işverene yaklaşık olarak 54 TL prim avantajı sağlayacaktır.
10 Günden Az Çalışanlar
Ev hizmetlerinde aynı evde 10 günden az çalışanların iş kazası ve meslek hastalığı primleri ev sahiplerince asgari ücretin % 2’si oranında kuponla ödenecektir.
Çalışanlar, istemeleri halinde adlarına % 2 prim ödenen ay için 30 gün üzerinden emeklilik ve sağlık primini asgari ücretin % 32,5’i üzerinden ödeyebilecektir.
Emeklilik ve sağlık priminin, iş kazası ve meslek hastalığına ilişkin primin Kuruma geldiği ayı takip eden ayın sonuna kadar ödenmesi istenecek, bu süre içinde ödemeyenlerin hakkı düşecektir. Bunları çalıştıranlar bu Kanun kapsamında işveren sayılmayacaktır.
Primlerini kendileri ödediği için hastalık sigortası hariç diğer sigorta kolları uygulanacaktır. (isteğe bağlı sigortalılar, taksi ve dolmuş şoförleri, tarımda süreksiz çalışanlarda olduğu gibi)
İş kazası ve meslek hastalığından sağlanan yardımlardan yararlanılabilmesi için sigortalılığın kaza tarihinden 10 gün önce başlamış olması şartı aranacaktır.
Genel sağlık sigortasından faydalanmaları için 30 gün prim ödemiş olmaları ve 60 günden fazla prim borcu olmaması ya da bu süreden fazlaya ilişkin prim borcunun taksitlendirilmesi şartı aranacaktır.
İş kazası durumunda bunları çalıştıranlar sorumlu tutulmayacaktır.
DOĞUM BORÇLANMASI
Doğum borçlanması hakkı 2’den 3’e; doğum borçlanmasının üst sınırı da 4 yıldan 6 yıla çıkarılmıştır. Ayrıca doğum borçlanma hakkı SSK sigortalısı kadınların yanında Bağ-Kur sigortalısı kadınlar ile memuriyete başladıktan sonra doğum nedeniyle ayrılıp bir daha memuriyete dönmeyen kadınlara da verilmiştir.
Doğum borçlanması emeklilik yaşına etki etmemektedir. Sadece emeklilik için gerekli olan prim ödeme gün sayısına borçlanılan süreler ilave edilir.
Sigortalılık süresi ve yaşı tamamlayan ancak günü eksik olan kadın sigortalıların her bir çocuk için 720 gün, 3 çocuk için ise toplam 2160 gün erken emeklilik imkanı sağlamaktadır.
YER ALTINDA ÇALIŞAN SİGORTALILARIN FİİLİ HİZMET SÜRESİ ZAMMI
Düzenleme ile maden ocakları (elementer civa bulunduğu saptanan civa maden ocakları hariç), kanalizasyon ve tünel yapımı gibi yer altında yapılan işlerde çalışanların fiili hizmet süresi zammından faydalanabilmesi için fiilen çalışma ve söz konusu işlerin risklerine maruz kalma şartı kaldırılarak, bu sigortalıların yıllık ücretli izin, sıhhi izin, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günleri ile eğitim ve kurs sürelerinin de fiili hizmet süresi zammı kapsamında değerlendirilmesine imkan verilmiştir.
VERGİ DAİRESİ, ODALAR VE SİCİL MEMURLUKLARINA UYGULANAN İDARİ PARA CEZALARI , BAĞ-KUR SİGORTALILARINI BİLDİRİM YÜKÜMLÜLÜĞÜ OLAN VERGİ DAİRESİ, ODALAR VE SİCİL MEMURLUKLARINA UYGULANAN İDARİ PARA CEZALARI TERKİN EDİLMİŞTİR.
5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine tabi sigortalıların işe giriş ve işten ayrılışlarını bildirim yükümlülüğü bulunan vergi daireleri, esnaf ve sanatkar sicil müdürlükleri, ticaret sicil memurlukları, il veya ilçe mülki idare amirlikleri, tarım il ve ilçe müdürlükleri, Türkiye Jokey Kulübü ve ziraat odalarına uygulanan idari para cezaları affedilmiştir.
Ayrıca 11 inci maddenin altıncı fıkrası uyarınca ruhsat vermeye yetkili belediyeler, valilikler, il özel idareleri, organize sanayi bölgeleri, bazı serbest bölgeler ve özel hukuk tüzel kişileri (ruhsat vermeye yetkilendirilen belediye şirketleri) 1 ay içinde Kuruma bildirim yapılmaması nedeniyle uygulanan idari para cezaları da affedilmiştir.
Yine 11 inci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca Ticaret sicil memurlukları tarafından 10 gün içerisinde Kuruma bildirim yapmamaları nedeniyle uygulanan idari para cezaları affedilmiştir. İlgili Kurum ve kuruluşların kanunun yayım tarihinden itibaren 3 ay içerisinde yapılmayan ilgili bildirimleri yapması gerekmektedir.
İl Özel İdareleri, Belediyeler ve bunlara bağlı müstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğin haiz kuruluşlarca talep edilecek taksit sayısı.
Geçici 60 ıncı maddenin on altıncı fıkrasına istinaden, il özel idareleri, belediyeler ve
bunlara bağlı müstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşların kapsama giren
borçları otuzaltı eşit taksitte ödenebilecektir.
Bu durumda, aylık taksit tutarları, yeniden yapılandırılan toplam alacak tutarının talep
edilen taksit sayısına göre,
-Altı eşit taksit için (1,05),
-Dokuz eşit taksit için (1,07),
-Oniki eşit taksit için (1,10),
-Onsekiz eşit taksit için (1,15),
-Yirmidört eşit taksit için (1,20),
-Otuz eşit taksit için (1,25),
-Otuzaltı eşit taksit için (1,30),katsayısı ile çarpılmak suretiyle hesaplanan toplam tutarın talep edilen taksit sayısına bölünmesi suretiyle belirlenecektir
Türkiye’de sportif alanda faaliyette bulunan spor kulüplerince talep edilebilecek taksit sayısı
Gençlik ve Spor Bakanlığı, Türkiye Futbol Federasyonu veya özerk spor federasyonlarına tescil edilmiş olan ve Türkiye’de sportif alanda faaliyette bulunan spor kulüplerinin kapsama giren borçları kırk iki eşit taksitte ödenebilecektir. Hal böyle olmakla birlikte, kapsama giren borçlar için otuz ila kırk iki taksit arasında bir tercih yapılabilmesi için, talepte bulunan spor kulüplerinden, Gençlik ve Spor Bakanlığı, Türkiye Futbol Federasyonu veya özerk spor federasyonlarına tescil edilmiş olduklarını, ilgili kuruluşlardan alacakları belge ile kanıtlamaları istenilecektir. Dolayısıyla, Gençlik ve Spor Bakanlığı, Türkiye Futbol Federasyonu veya özerk spor federasyonlarına tescil edilmiş olduklarını belgeleyen spor kulüpleri, amatör veya profesyonel oldukları üzerinde durulmaksızın kapsama giren borçlarının yeniden yapılandırılması amacıyla kırkiki taksite kadar tercihte bulunabileceklerdir.
Bu durumda, anılan borçluların aylık taksit tutarları, yeniden yapılandırılan toplam
alacak tutarının talep edilen taksit sayısına göre,
1) Altı eşit taksit için (1,05),
2) Dokuz eşit taksit için (1,07),
3) Oniki eşit taksit için (1,10),
4) Onsekiz eşit taksit için (1,15),
5) Yirmidört eşit taksit için (1,20),
6) Otuz eşit taksit için (1,25),
7) Otuzaltı eşit taksit için (1,30),
8) Kırkiki eşit taksit için (1,35),katsayısı ile çarpılmak suretiyle hesaplanan toplam tutarın talep edilen taksit sayısına bölünmesi suretiyle belirlenecektir.
İl özel idareleri, belediyeler ve bunlara bağlı müstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşlar ile Türkiye’de sportif alanda faaliyette bulunan spor kulüplerinin kapsama giren borçlarının yapılandırılması ile ilgili ortak hükümler
6111 sayılı Kanun ile 2010/Kasım ayına kadar olan birikmiş prim ve diğer borçlar için il özel idareleri, belediyeler ve bunlara bağlı müstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşlara otuz altı aya kadar, Türkiye’de sportif alanda faaliyette bulunan spor kulüplerine ise kırk iki aya kadar taksitle ödeme imkanı sağlanmıştır. 6111 sayılı Kanun ile getirilen ödeme kolaylığı çerçevesinde bahse konu kurum, kuruluş ve kulüplerce taksitle ödeme başvurusunda bulunulmuş olmakla birlikte otuz altı veya kırk iki ay taksit talebinde bulunanlar yönünden, geçici 60 ıncı madde kapsamına giren borçlar için de yapılandırma başvurusunda bulunulması halinde, bu borçluların 6111 sayılı Kanun kapsamındaki ödeme yükümlülüklerini yerine getiriyor olmaları halinde, bu borçluların 6111 sayılı kanun kapsamına giren borçları dışında kalan ve geçici 60 kapsamına giren borçları yapılandırma kapsamına dahil edilecektir.
Taksitlerin ödeme süresi
Geçici 60 ıncı madde doğrultusunda hesaplanan aylık taksitler için ilk taksit ödeme
yükümlülüğü;
-5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentleri kapsamındaki sigortalılık statülerinden kaynaklanan alacaklar ile sosyal güvenlik kanunlarına
göre emeklilik veya yaşlılık aylığı almakta iken, 5335 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinin
ikinci fıkrası kapsamına giren kurum ve kuruluşlara ait işyerlerinde çalışmaları nedeniyle
aylıkları kesilerek yersiz olarak ödendiği tespit edilen alacaklar yönünden 02/02/2015
tarihinde,
- 5510 sayılı Kanunun 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi kapsamındaki
sigortalılık statüsünden kaynaklanan alacaklar yönünden 31/5/2015 tarihinin Pazar gününe
rastlaması nedeniyle 1/6/2015 tarihinde sona ermektedir.
65 YAŞ AYLIĞI ALANLAR
Başta 65 yaş aylığı olarak bilinen aylık ve engellilere ödenen aylık olmak üzere 2022 sayılı 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanun kapsamında kişilere 11 Eylül 2014 tarihine kadar yersiz ödenen ve geri alınması gereken aylıklar ile bunlardan doğan ceza ve faizler silindi. İlgililer hakkında herhangi bir adli, idari ve icrai takibat yapılmayacak. Yersiz ödemeler kapsamında 11 Eylül 2014 tarihinden önce idare tarafından yapılan tahsilatlar ise ilgililerine iade edilmeyecek.
Borçlar ne şekilde yapılandırılacak?
Bu yasayla yapılan bir borç affı değil borçların yeniden yapılandırılması dolayısı ile idari para cezaları hariç, borç anaparaları (borç aslı) aynen tahsil edilecek, sadece gecikme cezası ve gecikme zammı silinerek bunun yerine üretici enflasyon oranı esas alınarak hesaplama yapılacak. Bu sayede borçların gecikme faizleri yerine daha düşük bir tutar ödenmiş olacak.
İDARİ PARA CEZALARI
30 Nisan 2014 ve öncesinde işlemiş oldukları fiiller dolayısıyla uygulanan idari para cezalarından, 31 Aralık 2014 tarihine kadar tebliğ edildiği halde ödenmemiş veya eksik ödenmiş olanlar Yapılandırma kapsamına girmektedir.
Taksitlendirme şartları ve taksit sayısı nasıl düzenlendi?
Taksitle ödemenin tercih edilmesi halinde taksit sayısına göre aşağıda belirtilen oranlarda vade farkı uygulanacak;
- 6 eşit taksit için (1,05)
- 9 eşit taksit için (1,07)
- 12 eşit taksit için (1,10)
- 18 eşit taksit için (1,15)
Başvuru ve Taksit Ödeme Süreleri:
Yapılandırmadan yararlanmak isteyenlerden;Genel sağlık sigortası prim borcu olanların 1 Ekim 2014 tarihinden itibaren 7 ay içerisinde yani en geç 30 Nisan 2015 tarihi mesai bitimine kadar, İşverenler ve Bağ-Kur sigortalıları da dahil olmak üzere diğer borçluların ise 1 Ekim 2014 tarihinden itibaren 3 ay içerisinde yani en geç 31 Aralık 2014 tarihi mesai bitimine kadar,Sosyal Güvenlik Kurumu müdürlüklerine başvurmaları gerekecek.
Öte yandan yapılandırmadan yararlanmak isteyen borçluların, diğer şartların yanı sıra dava açmamaları, açılmış davalardan vazgeçmeleri ve kanun yollarına başvurmamaları şartı aranacak.
Taksitlerin ödenme süresine gelince; yukarıda belirtildiği şekilde taksitler iki ayda bir ödenecek.
Genel sağlık sigortası prim borcu olanların ilk taksiti 1 Ekim 2014 tarihinden itibaren 8 ay içinde,
İşverenler ve Bağ-Kur sigortalıları da dahil olmak üzere diğer borçluların ise ilk taksiti 1 Ekim 2014 tarihinden itibaren 4 ay içinde, sonraki taksitleri ise ikişer aylık dönemler hâlinde ödemeleri gerekecek.
Yapılandırma Genel Sağlık Sigortalılarına Ne Sağlıyor?
GELİR TESTİ NASIL UYGULANACAK?
Genel sağlık sigortası tescili yapıldığı halde gelir testine hiç başvurmayan kişilerin, 31 Mart 2015 tarihine kadar gelir testine başvurması durumunda, genel sağlık sigortası borçları yapılacak gelir testi sonucuna göre tescil başlangıç tarihinden itibaren güncellenecektir.
10 Eylül 2014 ve öncesinde gelir testi yaptırmış olmakla birlikte gelir düzeyleri asgari ücretin iki katından daha düşük olarak tespit edilmiş olanların, bu tespit öncesinde genel sağlık sigortası primi ödenmemiş olan süreleri hakkında da gelir testi sonucu bulunan tutarlar esas alınarak genel sağlık sigortası borçları güncellenecektir.
Diğer kapsamlarda sağlık güvencesi olmayan ve gelir testine tabi olan Genel Sağlık Sigortalılarına ait borç asıllarının 1 Haziran 2015 tarihine kadar peşin ödenmesi halinde gecikme cezası ve gecikme zammı gibi fer’i alacaklarının tamamının tahsilinden vazgeçilecektir
Yapılandırmaya girenlerin sağlık hizmetlerinden nasıl yararlanabilecekler?
GSS kapsamında sigortalı olanların sağlık hizmeti alabilmeleri için 2014 Mayıs veya sonraki aylara ait kuruma 60 günden fazla prim ve prime ilişkin her türlü borçlarının bulunmaması koşulu aranıyor. Bu kişilerin sağlık hizmeti alabilmeleri için önceki ay ve dönemlere ait borçlarını tamamen ödemeleri veya bu yapılandırma kapsamında borçlarını taksitlendirmişlerse ilk taksiti ödemeleri gerekiyor.
Bu koşulun yerine gelmesi durumunda kendileri ve bakmakla yükümlü olduğu kişiler (eş çocuk, anne baba) sağlık hizmeti alabilecekler. Bu arada hizmeti sürekli alabilmek için devam eden aylara ait prim borçlarını ve yapılandırma kapsamındaki taksitleri düzenli olarak ödemeleri gerekecek. Yani yine borçlu duruma düşerseler sağlık hizmeti kesilecektir.
İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Spor Kulüpleri
6111 sayılı Kanun kapsamında otuzaltı veya kırkiki ay taksit talebinde bulunan ve yapılandırması devam eden il özel idareleri, belediyeler ve bunlara bağlı müstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşlar ile Türkiye’de sportif alanda faaliyette bulunan spor kulüpleri, 6111 sayılı kanun kapsamındaki ödeme yükümlülüklerini yerine getiriyor olmaları halinde, 6111 sayılı kanun kapsamına giren borçları dışında kalan borçlarını yapılandırabileceklerdir.
Ne Zaman Başvurulabilir? İlk Ödeme (Peşin/Taksit) Ne Zaman Yapılacak? Başvuru Süresi;
Kanunun yayımlandığı tarihi izleyen ay başından itibaren;
Genel Sağlık Sigortası borçluları için 7 ay, 31 Aralık 2014
Diğer borçlular için 3 ay, Peşin/ilk taksit ödeme Süresi; 30 Nisan 2015
Kanunun yayımlandığı tarihi izleyen ay başından itibaren;
Genel Sağlık Sigortası borçları için 8 ay, 1 Haziran 2015
Diğer borçlar için 4 ay, 2 Şubat 2015
Nereye ve Ne Şekilde Başvurulabilir?
İşverenler İçin;
Yapılandırma kapsamındaki prim borçları için e-Sigorta kanalıyla veya elden ya da posta yoluyla işyerinin bağlı bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezine,
4/b (Bağ-Kur) Sigortalıları İçin;
Durdurulan sigortalılık sürelerinin ihyasına ilişkin prim borçları yönünden sigortalı dosyalarının bulunduğu,
Prim borçları yönünden ise herhangi bir sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezine elden ya da posta yoluyla, başvuruda bulunmaları gerekmektedir.
Kamu İşyerleri İçin;
Emekli keseneği, kurum karşılığı, sigorta primi ile fiili hizmet süresi zammı ve itibari hizmet süresi zammına ilişkin prim borçları için e-Sigorta kanalıyla veya elden ya da posta yoluyla Sigorta Primleri Genel Müdürlüğü Kamu Görevlileri Tescil Prim ve Hizmet Daire Başkanlığı Mithatpaşa Caddesi No:7 Sıhhıye/ANKARA adresine, Ek karşılık prim borçları için e-Sigorta kanalıyla veya elden ya da posta yoluyla Strateji Geliştirme Başkanlığı Muhasebe Daire Başkanlığı Ziyabey Cad. No:6 Balgat/ANKARA adresine, İdari para cezası borçları için e-Sigorta kanalıyla veya elden ya da posta yoluyla işyerinin bağlı bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezlerine başvuruda bulunmaları gerekmektedir.
Sosyal Güvenlik Destek Primi Borçları İçin;
01/10/2008 sonrası döneme ilişkin SGDP borcu olanlardan 4/c emeklisi olanlar elden ya da posta kanalıyla Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğü Kamu Görevlileri Ödemeler Daire Başkanlığına, 01/10/2008 öncesi döneme ilişkin SGDP borcu olanlar elden ya da posta kanalıyla, herhangi bir sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezine, 01/10/2008 sonrası döneme ilişkin SGDP borcu olanlardan 4/a ve 4/b emeklisi olanlar ise elden ya da posta kanalıyla borç dosyalarının oluşturulduğu sosyal güvenlik il müdürlüğü/sosyal güvenlik merkezi takip birimine başvurmaları gerekir.
2925 sayılı Kanuna tabi sigortalılar, 5510 sayılı Kanunun Ek-5 inci ve Ek-6 ncı maddeleri kapsamındaki sigortalılar, isteğe bağlı sigortalılar ile topluluk sigortasına tabi olanlar prim borçları için elden veya posta yoluyla sigortalı dosyalarının bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezine,
5510 sayılı Kanunun 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi kapsamındaki genel sağlık sigortası prim alacakları için elden veya posta yoluyla ikametgahının bağlı bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezine, başvuruda bulunmaları gerekmektedir.
Emeklilik veya yaşlılık aylığı almakta iken kamuya ait işyerlerinde çalışmaları nedeniyle aylıkları yersiz olarak ödendiği tespit edilenlerden elden ya da posta yoluyla;
4/a kapsamında aylık alanların ikametgahının bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezine,
4/b kapsamında aylık alanların sigortalı dosyalarının bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezine,
4/c kapsamında aylık alanların Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğü Kamu Görevlileri Ödemeler Daire Başkanlığı Mithatpaşa Caddesi No:7 Sıhhıye/ANKARA adresine,
başvuruda bulunmaları gerekmektedir.
Yapıldırma Hakkının Kaybedilmesi
Yapılandırma taksitleri ile taksitlendirme süresi içerisinde tahakkuk edecek cari ay prim borçlarının, bir takvim yılı içerisinde, ikiden fazla taksitin süresinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi halinde, taksitlendirme hakkı kaybedilecektir.
En fazla iki taksitin süresinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi halinde, ödenmeyen veya eksik ödenen taksit tutarlarının son taksiti izleyen ayın sonuna kadar hesaplanacak geç ödeme zammı ile birlikte ödenmemesi halinde de taksitlendirme hakkı kaybedilecektir.
Başka Kanunlara Göre Taksitlendirilmiş Borçlar Yapılandırılabilir mi?
11/9/2014 tarihi itibariyle taksitlendirmesi/yapılandırması devam eden;
6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesine istinaden tecil ve taksitlendirilmiş borçlar ile,
6385 sayılı Kanuna göre yapılandırılmış sosyal güvenlik destek primi borçları,
ödenmiş taksitleri cari usullere göre mahsup edildikten sonra kalan tutarlar talep edilmesi halinde yapılandırılabilecektir.
EV HİZMETLERİNDE ÇALIŞANLARIN SİGORTALILIĞI
Ev hizmetlerinde aynı kişi yanında ay içerisinde 10 günden az çalışanların 5510 sayılı Kanuna eklenen ek madde ile sigortalı sayılacaklardır. Bu kapsamda sigortalı sayılmayanlara ek maddeyle kendilerini sigortalı olarak bildirme hakkı tanınmıştır. Mevcut uygulamada ev hizmetlerinde çalışanlar 4/a kapsamında sigortalı sayılmakta ve çalışılan ev, bir işyeri olarak tescil edilmek suretiyle bildirimleri yapılmaktadır. Halihazırda ev hizmetlerinde çalıştırılanlar için ilk önce işyeri bildirgesi verilerek e-bildirge şifresi alınmakta, çalıştırılan için işe giriş bildirgesi verilerek tescili sağlanmakta ve her ay e-bildirge sistemi üzerinden internet yolu ile aylık prim ve hizmet belgesi düzenlenerek Kuruma verilmektedir.
10 Gün ve Daha Fazla Çalışanlar
Ev hizmetlerinde aynı gerçek kişi yanında 10 gün ve daha fazla çalışanların sigortalılık işlemleri kolaylaştırılacaktır. Bu kapsamda ev hizmetlerinde çalıştırılanlar için sadece ilk başta bir bildirim formu doldurularak Kuruma verilecek ve ayrıca işe giriş bildirgesi, aylık prim hizmet belgesi vb. belgeler düzenlemeyecektir. Kurumca belirlenen belgeyi vermeyenler hakkında bir aylık asgari ücret tutarında idari para cezası uygulanacaktır.
İşverenler aynı zamanda 5 puanlık prim indiriminden faydalanacak ve işverenin uzun vadeli sigorta kolları prim oranı % 11’den % 6’ya inecektir. Bu işverene yaklaşık olarak 54 TL prim avantajı sağlayacaktır.
10 Günden Az Çalışanlar
Ev hizmetlerinde aynı evde 10 günden az çalışanların iş kazası ve meslek hastalığı primleri ev sahiplerince asgari ücretin % 2’si oranında kuponla ödenecektir.
Çalışanlar, istemeleri halinde adlarına % 2 prim ödenen ay için 30 gün üzerinden emeklilik ve sağlık primini asgari ücretin % 32,5’i üzerinden ödeyebilecektir.
Emeklilik ve sağlık priminin, iş kazası ve meslek hastalığına ilişkin primin Kuruma geldiği ayı takip eden ayın sonuna kadar ödenmesi istenecek, bu süre içinde ödemeyenlerin hakkı düşecektir. Bunları çalıştıranlar bu Kanun kapsamında işveren sayılmayacaktır.
Primlerini kendileri ödediği için hastalık sigortası hariç diğer sigorta kolları uygulanacaktır. (isteğe bağlı sigortalılar, taksi ve dolmuş şoförleri, tarımda süreksiz çalışanlarda olduğu gibi)
İş kazası ve meslek hastalığından sağlanan yardımlardan yararlanılabilmesi için sigortalılığın kaza tarihinden 10 gün önce başlamış olması şartı aranacaktır.
Genel sağlık sigortasından faydalanmaları için 30 gün prim ödemiş olmaları ve 60 günden fazla prim borcu olmaması ya da bu süreden fazlaya ilişkin prim borcunun taksitlendirilmesi şartı aranacaktır.
İş kazası durumunda bunları çalıştıranlar sorumlu tutulmayacaktır.
DOĞUM BORÇLANMASI
Doğum borçlanması hakkı 2’den 3’e; doğum borçlanmasının üst sınırı da 4 yıldan 6 yıla çıkarılmıştır. Ayrıca doğum borçlanma hakkı SSK sigortalısı kadınların yanında Bağ-Kur sigortalısı kadınlar ile memuriyete başladıktan sonra doğum nedeniyle ayrılıp bir daha memuriyete dönmeyen kadınlara da verilmiştir.
Doğum borçlanması emeklilik yaşına etki etmemektedir. Sadece emeklilik için gerekli olan prim ödeme gün sayısına borçlanılan süreler ilave edilir.
Sigortalılık süresi ve yaşı tamamlayan ancak günü eksik olan kadın sigortalıların her bir çocuk için 720 gün, 3 çocuk için ise toplam 2160 gün erken emeklilik imkanı sağlamaktadır.
YER ALTINDA ÇALIŞAN SİGORTALILARIN FİİLİ HİZMET SÜRESİ ZAMMI
Düzenleme ile maden ocakları (elementer civa bulunduğu saptanan civa maden ocakları hariç), kanalizasyon ve tünel yapımı gibi yer altında yapılan işlerde çalışanların fiili hizmet süresi zammından faydalanabilmesi için fiilen çalışma ve söz konusu işlerin risklerine maruz kalma şartı kaldırılarak, bu sigortalıların yıllık ücretli izin, sıhhi izin, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günleri ile eğitim ve kurs sürelerinin de fiili hizmet süresi zammı kapsamında değerlendirilmesine imkan verilmiştir.
VERGİ DAİRESİ, ODALAR VE SİCİL MEMURLUKLARINA UYGULANAN İDARİ PARA CEZALARI , BAĞ-KUR SİGORTALILARINI BİLDİRİM YÜKÜMLÜLÜĞÜ OLAN VERGİ DAİRESİ, ODALAR VE SİCİL MEMURLUKLARINA UYGULANAN İDARİ PARA CEZALARI TERKİN EDİLMİŞTİR.
5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendine tabi sigortalıların işe giriş ve işten ayrılışlarını bildirim yükümlülüğü bulunan vergi daireleri, esnaf ve sanatkar sicil müdürlükleri, ticaret sicil memurlukları, il veya ilçe mülki idare amirlikleri, tarım il ve ilçe müdürlükleri, Türkiye Jokey Kulübü ve ziraat odalarına uygulanan idari para cezaları affedilmiştir.
Ayrıca 11 inci maddenin altıncı fıkrası uyarınca ruhsat vermeye yetkili belediyeler, valilikler, il özel idareleri, organize sanayi bölgeleri, bazı serbest bölgeler ve özel hukuk tüzel kişileri (ruhsat vermeye yetkilendirilen belediye şirketleri) 1 ay içinde Kuruma bildirim yapılmaması nedeniyle uygulanan idari para cezaları da affedilmiştir.
Yine 11 inci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca Ticaret sicil memurlukları tarafından 10 gün içerisinde Kuruma bildirim yapmamaları nedeniyle uygulanan idari para cezaları affedilmiştir. İlgili Kurum ve kuruluşların kanunun yayım tarihinden itibaren 3 ay içerisinde yapılmayan ilgili bildirimleri yapması gerekmektedir.
İl Özel İdareleri, Belediyeler ve bunlara bağlı müstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğin haiz kuruluşlarca talep edilecek taksit sayısı.
Geçici 60 ıncı maddenin on altıncı fıkrasına istinaden, il özel idareleri, belediyeler ve
bunlara bağlı müstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşların kapsama giren
borçları otuzaltı eşit taksitte ödenebilecektir.
Bu durumda, aylık taksit tutarları, yeniden yapılandırılan toplam alacak tutarının talep
edilen taksit sayısına göre,
-Altı eşit taksit için (1,05),
-Dokuz eşit taksit için (1,07),
-Oniki eşit taksit için (1,10),
-Onsekiz eşit taksit için (1,15),
-Yirmidört eşit taksit için (1,20),
-Otuz eşit taksit için (1,25),
-Otuzaltı eşit taksit için (1,30),katsayısı ile çarpılmak suretiyle hesaplanan toplam tutarın talep edilen taksit sayısına bölünmesi suretiyle belirlenecektir
Türkiye’de sportif alanda faaliyette bulunan spor kulüplerince talep edilebilecek taksit sayısı
Gençlik ve Spor Bakanlığı, Türkiye Futbol Federasyonu veya özerk spor federasyonlarına tescil edilmiş olan ve Türkiye’de sportif alanda faaliyette bulunan spor kulüplerinin kapsama giren borçları kırk iki eşit taksitte ödenebilecektir. Hal böyle olmakla birlikte, kapsama giren borçlar için otuz ila kırk iki taksit arasında bir tercih yapılabilmesi için, talepte bulunan spor kulüplerinden, Gençlik ve Spor Bakanlığı, Türkiye Futbol Federasyonu veya özerk spor federasyonlarına tescil edilmiş olduklarını, ilgili kuruluşlardan alacakları belge ile kanıtlamaları istenilecektir. Dolayısıyla, Gençlik ve Spor Bakanlığı, Türkiye Futbol Federasyonu veya özerk spor federasyonlarına tescil edilmiş olduklarını belgeleyen spor kulüpleri, amatör veya profesyonel oldukları üzerinde durulmaksızın kapsama giren borçlarının yeniden yapılandırılması amacıyla kırkiki taksite kadar tercihte bulunabileceklerdir.
Bu durumda, anılan borçluların aylık taksit tutarları, yeniden yapılandırılan toplam
alacak tutarının talep edilen taksit sayısına göre,
1) Altı eşit taksit için (1,05),
2) Dokuz eşit taksit için (1,07),
3) Oniki eşit taksit için (1,10),
4) Onsekiz eşit taksit için (1,15),
5) Yirmidört eşit taksit için (1,20),
6) Otuz eşit taksit için (1,25),
7) Otuzaltı eşit taksit için (1,30),
8) Kırkiki eşit taksit için (1,35),katsayısı ile çarpılmak suretiyle hesaplanan toplam tutarın talep edilen taksit sayısına bölünmesi suretiyle belirlenecektir.
İl özel idareleri, belediyeler ve bunlara bağlı müstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşlar ile Türkiye’de sportif alanda faaliyette bulunan spor kulüplerinin kapsama giren borçlarının yapılandırılması ile ilgili ortak hükümler
6111 sayılı Kanun ile 2010/Kasım ayına kadar olan birikmiş prim ve diğer borçlar için il özel idareleri, belediyeler ve bunlara bağlı müstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşlara otuz altı aya kadar, Türkiye’de sportif alanda faaliyette bulunan spor kulüplerine ise kırk iki aya kadar taksitle ödeme imkanı sağlanmıştır. 6111 sayılı Kanun ile getirilen ödeme kolaylığı çerçevesinde bahse konu kurum, kuruluş ve kulüplerce taksitle ödeme başvurusunda bulunulmuş olmakla birlikte otuz altı veya kırk iki ay taksit talebinde bulunanlar yönünden, geçici 60 ıncı madde kapsamına giren borçlar için de yapılandırma başvurusunda bulunulması halinde, bu borçluların 6111 sayılı Kanun kapsamındaki ödeme yükümlülüklerini yerine getiriyor olmaları halinde, bu borçluların 6111 sayılı kanun kapsamına giren borçları dışında kalan ve geçici 60 kapsamına giren borçları yapılandırma kapsamına dahil edilecektir.
Taksitlerin ödeme süresi
Geçici 60 ıncı madde doğrultusunda hesaplanan aylık taksitler için ilk taksit ödeme
yükümlülüğü;
-5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentleri kapsamındaki sigortalılık statülerinden kaynaklanan alacaklar ile sosyal güvenlik kanunlarına
göre emeklilik veya yaşlılık aylığı almakta iken, 5335 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinin
ikinci fıkrası kapsamına giren kurum ve kuruluşlara ait işyerlerinde çalışmaları nedeniyle
aylıkları kesilerek yersiz olarak ödendiği tespit edilen alacaklar yönünden 02/02/2015
tarihinde,
- 5510 sayılı Kanunun 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi kapsamındaki
sigortalılık statüsünden kaynaklanan alacaklar yönünden 31/5/2015 tarihinin Pazar gününe
rastlaması nedeniyle 1/6/2015 tarihinde sona ermektedir.
